Wat is de patrimoniumtaks en wanneer is ze verschuldigd?

Naar aanleiding van het overlijden van een natuurlijke persoon moeten door de erfgenamen successierechten worden betaald. Het patrimonium dat binnen een (sport)vereniging wordt opgebouwd, ontsnapt echter volledig aan deze successierechten. Om dit verlies aan successierechten te compenseren, bestaat de “taks tot vergoeding der successierechten” voor verenigingen zonder winstoogmerk. Deze jaarlijkse belasting wordt geheven op het patrimonium van de belastingplichtige. Vandaar wordt deze belasting ook wel patrimoniumtaks genoemd.

Deze belasting is niet onbelangrijk voor de sportsector aangezien vele sportclubs zijn opgericht in de vorm van een vzw. In de praktijk merken we echter dat veel sportclubs geen weet hebben van deze belasting of niet exact weten welke zaken onder de patrimoniumtaks belast worden.

Het toepassingsgebied van deze patrimoniumtaks is in principe beperkt tot vzw’s en private stichtingen. Elke sportclub of sportfederatie opgericht in de vorm van een vzw is met andere woorden onderworpen aan deze patrimoniumtaks. Maar ook vzw’s die het patrimonium van een sportclub of een sportfederatie beheren ontsnappen niet aan deze patrimoniumtaks. Handelsvennootschappen en feitelijke verenigingen daarentegen dienen deze vermogensbelasting niet te betalen.

In de in te dienen aangifte moet de sportclub de (verkoop)waarde van de goederen vermelden zoals deze van toepassing is op de eerste januari van het aanslagjaar.

Het is niet altijd evident om deze waarde te bepalen (bv. wat is de waarde van het onroerend goed van jouw sportclub?) aangezien deze waarde niet onmiddellijk uit de vereenvoudigde boekhouding af te leiden valt (in de staat van het vermogen vind je het geheel van de bezittingen wel terug, maar hun huidige waarde valt daar niet uit af te leiden). Vandaar voorziet de wetgeving in de mogelijkheid om een voorafgaande schatting te vragen. Ook de fiscus zelf kan een controleschatting vragen indien zij niet akkoord gaat met de aangegeven waarde. In geval van verzuim van goederen of van te lage waardering vastgesteld in de aangifte, wordt een boete gelijk aan de ontdoken taks opgelopen.

Indien dit vermogen echter minder dan 25.000 EUR bedraagt, is de sportvereniging in zijn geheel vrijgesteld van de patrimoniumtaks. Op dergelijke vrijgestelde verenigingen rust geen verplichting tot het indienen van een aangifte, vermits ze niet aan de taks onderworpen zijn (zie hieronder). Het is echter wel een verplichting om de administratie op de hoogte te stellen van het feit dat men vrijgesteld is (d.m.v. een antwoordstrookje of aangifteformulier).

Het tarief van de patrimoniumtaks bedraagt 0,17%. Dit tarief is van toepassing op het belastbare vermogen zoals hierboven bepaald. Zoals hierboven gemeld is er geen patrimoniumtaks verschuldigd indien het vermogen minder dan 25.000 EUR bedraagt. Indien het vermogen daarentegen meer dan 25.000 EUR bedraagt, wordt het tarief van 0,17% toegepast.

In de maand januari of februari zal de sportclub een schrijven “jaarlijkse taks op vzw’s” ontvangen van het bevoegde registratiekantoor waarbij ze wordt uitgenodigd om aangifte te doen. Indien de sportclub dit schrijven niet ontvangt, is ze nog steeds gehouden om uit eigen beweging een aangifteformulier op te vragen en in te dienen.

De aangifte moet ingediend worden binnen de eerste drie maanden van ieder aanslagjaar, dus uiterlijk op 31 maart. Valt 31 maart op een sluitingsdag van de kantoren (zaterdag, zondag of een wettelijke feestdag), dan wordt deze termijn verlengd tot de eerstvolgende openingsdag van de kantoren. Belangrijk om te weten is dat de vzw uit eigen beweging de aangifte moet indienen en de belasting betalen (ook al werd door de fiscus geen aangifteformulier verstuurd).

Bedraagt de belastbare waarde minder dan 25.000 EUR dan is de sportclub niet aan de taks onderworpen. In dat geval kan de sportclub het schrijven van het bevoegde registratiekantoor beantwoorden met de mededeling dat haar vermogen minder is dan 25.000 EUR (dit kan aangeduid worden op een apart strookje dat op de aangifte voorzien is).

Lees de handleiding patrimoniumtaks voor alle praktische informatie over het indienen van de aangfite (en eventueel betalen) van de patrimoniumtaks.